Çilek Serası Elektrik Üretiyor

Hollanda'da Çilek Serası Elektrik Üretiyor: Yaklaşık 2.000 Güneş Modülü Kuruldu

Hollanda'da sera yetiştiriciliği ile yenilenebilir enerji üretimini birleştiren yeni bir uygulama hayata geçirildi. Someren kentinde faaliyet gösteren Genson Fresh Fruits, çilek yetiştirilen bir hektarlık cam serasında güneş ışığını ayrıştırarak elektrik üreten özel bir sistemi kullanmaya başladı. İsviçre merkezli Voltiris tarafından geliştirilen teknoloji kapsamında, sera çatısının altına yaklaşık 2.000 güneş enerjisi modülü yerleştirildi. Sistem, çileklerin yetişmesi için gerekli ışığı korurken güneş ışığının ısı yükü oluşturan bölümünden elektrik üretmeyi amaçlıyor.

Bir Hektarlık Serada Ticari Uygulama

Voltiris ve Genson Fresh Fruits tarafından gerçekleştirilen projenin açılışı 8 Ekim 2026 tarihinde yapıldı. Açılışa 60'tan fazla sera yetiştiricisi, teknoloji tedarikçisi ve sektör temsilcisi katıldı. Kurulumun en dikkat çekici özelliklerinden biri, mevcut çilek üretimi devam ederken gerçekleştirilmesi oldu. Yaklaşık 2.000 modülün sera çatısının altına yerleştirilmesi dört haftada tamamlandı. Bu süreçte yetiştiricilik faaliyetlerinin durdurulmadığı bildirildi. Proje, Hollanda'da ticari çilek üretimi yapılan bir serada hektar ölçeğinde uygulanan ilk spektral filtrelemeli güneş enerjisi sistemlerinden biri olarak tanıtılıyor.

Bitkilerin İhtiyaç Duyduğu Işık Geçiriliyor

Geleneksel güneş panelleri, üzerlerine ulaşan ışığın önemli bir bölümünü elektrik üretiminde kullanırken altlarında gölge oluşturabiliyor. Voltiris'in geliştirdiği sistem ise güneş ışığının farklı dalga boylarını birbirinden ayırıyor. Bitkilerin fotosentez için yararlandığı görünür ışığın büyük bölümü yetiştirme alanına yönlendirilirken, ısı yüküne katkıda bulunan yakın kızılötesi ışınımın bir bölümü elektrik üretimi için kullanılıyor. Sistemde güneşin gün içerisindeki hareketini takip eden küçük aynalar bulunuyor. Böylece ışığın ayrıştırılması ve elektrik üretiminin gün boyunca sürdürülmesi hedefleniyor.

Çileklerde Sıcaklık Stresini Azaltmayı Hedefliyor

Cam seralarda yetiştirilen çilekler, özellikle güneş ışığının yoğun olduğu dönemlerde yüksek sıcaklıklardan olumsuz etkilenebiliyor. Aşırı sıcaklık; meyve gelişimi, kalite ve hasat planlaması üzerinde baskı oluşturabiliyor. Yeni sistem, güneş ışığının ısı taşıyan bölümünü elektrik üretimine yönlendirerek bitkilerin maruz kaldığı sıcaklık yükünü azaltmayı amaçlıyor. Böylece aynı sera çatısı altında hem yetiştiriciliğin sürdürülmesi hem de yenilenebilir enerji elde edilmesi hedefleniyor.

Elektrik Sera İşletmesinde Kullanılabilecek

Seralarda enerji giderleri; ısıtma, soğutma, sulama, otomasyon ve diğer teknik sistemler nedeniyle önemli bir maliyet kalemi oluşturuyor. Genson Fresh Fruits'teki uygulama, güneş enerjisinden elde edilen elektriğin doğrudan üretim tesisinde değerlendirilmesine olanak sağlayabilecek bir model sunuyor. Teknolojinin yaygınlaşması durumunda sera işletmelerinin dışarıdan satın aldıkları elektrik miktarını azaltması ve fosil yakıtlara bağımlılığın düşürülmesi mümkün olabilir. Ancak bu faydaların büyüklüğü, tesisin bulunduğu bölgenin güneşlenme koşullarına ve sistemin gerçek elektrik üretimine bağlı olacak.

İlk Sonuçlar Kış Döneminden Sonra Açıklanacak

Voltiris ve Genson Fresh Fruits, kurulumun tamamlanmasının ardından sistemin günlük yetiştiricilik koşullarındaki performansını izlemeye başladı. Araştırma ve değerlendirme sürecinde elektrik üretimi, sera iklimi ve çilek yetiştiriciliği üzerindeki etkiler takip edilecek. Şirketler, ilk işletme sonuçlarını kış döneminin ardından paylaşmayı planlıyor. Mevcut açıklamalarda Someren tesisine ait yıllık elektrik üretimi, kesin sıcaklık düşüşü, verim artışı veya yatırımın geri dönüş süresi konusunda doğrulanmış sonuçlar bulunmuyor. Bu nedenle projenin şu aşamadaki en önemli başarısı, teknolojinin ticari üretim yapılan bir hektarlık seraya uygulanmış olması.

Seracılıkta Enerji ve Üretim Bir Arada

Genson Fresh Fruits projesi, sera çatılarının yalnızca bitkileri koruyan yapılar olmaktan çıkarak enerji üretiminde de kullanılabileceğini gösteriyor. Özellikle enerji maliyetlerinin yüksek olduğu ülkelerde, bitki gelişimi için gerekli ışığı koruyabilen güneş enerjisi sistemleri yeni yatırım seçenekleri oluşturabilir. Bununla birlikte teknolojinin farklı ürünlerde ve iklim koşullarında yaygınlaşabilmesi için uzun dönemli elektrik üretimi, ürün kalitesi ve ekonomik performans sonuçlarının değerlendirilmesi gerekiyor. Hollanda'daki uygulama, sera yetiştiriciliği ile yenilenebilir enerji teknolojilerinin birlikte kullanılmasına yönelik önemli bir ticari ölçekli örnek olarak öne çıkıyor.


 

Kaynak: Voltiris – Genson Fresh Fruits Sera Projesi
Derleme ve Türkçe Editoryal Düzenleme: AgroAktüel